Janë rreth 99 mijë subjekte në vend, të cilat janë të regjistruara si biznes i vogël, pra që kanë një qarkullim vjetor deri në 14 milionë lekë, ose rreth 92% e totalit të ndërmarrjeve në vend. Sipas të dhënave nga tatimet, në këto subjekte të vogla deri në fund të vitit 2019 ishin të punësuar gjithsej rreth 176 mijë persona, si të vetëpunëusar, apo të punësuar me pagë.

Në total, të punësuar në sektorin privat jo bujqësor deri në fund të dhjetorit ishin rreth 516 mijë persona, sipas INSTAT. Nga këta 35% janë të punësuar, ose vetëpunësuar në biznesin e vogël, ndërsa të tjerët, rreth 319 mijë persona janë të punësuar nga bizneset e mëdha (që realizojnë mbi 14 milionë lekë qarkullim vjetor në vit). Rreth 20 mijë prej tyre janë të punësuar në ndërmarrjet shtetërore që funksionojnë si sh.a ( OSHEE, Posta, KESH, OST, Ujësjellës, porte etj). Ndërsa 174 mijë të tjerë janë të punësuar në sektorin shtetëror. Në bujqësi janë dhe 463 mijë persona të tjerë, të cilët konsiderohen si të vetëpunësuar, duke bërë që në total në vend të jenë 1.15 milionë të punësuar, sipas INSTAT.

Numri mesatar i të punësuarve në sektorin privat jo-bujqësor nga tremujori i parë i vitit 2017 e në vijim, është mesatare tremujore e llogaritur me të dhënat e listë-pagesave të Drejtorisë së Përgjithshme të Tatimeve, sipas INSTAT. Ndërsa numri mesatar i të punësuarve në sektorin bujqësor bazohet në vlerësimet tremujore të Anketës së Forcave të Punës.

Sa të punësuar do kompensohen nga paga e luftës
Kufizimi i aktiviteteve ekonomike dhe i lëvizjeve të qytetarëve nga java e dytë e marsit, si rrjedhojë e masave për parandalimin e virusit infektiv Covid-19, ka vënë në vështirësi shumë biznese, të vogla e të mëdha, si dhe të vetëpunësuar. Shumë subjekte kanë mbyllur aktivitetin të detyruara nga një urdhër i Ministrisë së Shëndetësisë, “Për parandalimin dhe luftimin e infeksioneve dhe sëmundjeve infektive”, ku përcaktoheshin aktivitetet që lejohen të ushtrojne veprimtari ekonomike dhe, aktivitetet qe nuk lejohen të ushtrojne veprimtari ekonomike. Nga 140 aktivitete ekonomike, 34 u mbyllën.

Lista e aktiviteteve qe do te lejohen te ushtrojne aktivitetin e tyre dhe aktivitetet te cilat do te ndalohen te ushtrojne aktivitetin ekonomik duke filluar nga data 24 Mars 2020

Por dhe biznese të tjera që nuk kufizoheshin nga kjo listë kanë ndalur aktivitetin për shkak të pamundësisë për të lëvizur, mungesës së klientëve, apo ndërprerjes së zinxhirit ekonomik (psh dyqanet e tregtimit të peshkut, ndonëse lejohen si aktivitet, janë mbyllur në disa raste për shkak se restorantet që ishin klientët kryesore nuk punojnë më). Të tjera kanë reduktuar minimalisht aktivitetin për shkak të mosqarkullimit të njerëzve.

Qeveria, në planin e saj financiar për të përballuar situatën, parashikoi mbështetje direkte për biznesin e vogël, me qarkullim deri në 14 milionë lekë, përmes dhënies së një page minimale prej 26 mijë lekë (e ashtuquajtur paga e luftës), ndërsa biznesi i madh mund të përfitonte nga një fond garancie prej 100 milionë eurosh.

Por dhe dhënia e pagës minimale për biznesin e vogël është e kushtëzuar nga lista e Ministrisë së Shëndetësisë për aktivitetet që lejohen apo jo. Vendimi, që sqaron se si do të kompensohen të punësuarit/vetëpunësuarit, aktiviteti i të cilëve është mbyllur për shkak të situatës së krijuar me Covid-19, thotë se subjekti përfitues, krahas kriterit të xhiros, duhet që së pari të ketë ndërprerë aktivitetin në zbatim të urdhrave përkatës të ministrit së Shëndetësisë dhe Mbrojtjes Sociale (MSHMS), të nxjerra për këtë qëllim. Kjo do të thotë që kompensim do të marrin vetëm subjektet që janë pjesë e aktiviteteve ekonomike të mbyllura.

Kryeministri dhe ministrja e financave kanë deklaruar se përfitues nga paga e luftës do të jenë rreth 60 mijë persona, ose një e treta e të punësuarve/vetëpunësuarve në biznesin e vogël.

Fondi i përcaktuar nga vendimi për dhënien e ndihmës finaciare (që përfshin biznesin e vogël dhe ndihmën ekonomike për të papunët) është 5.85 miliardë lekë për tre muaj, pra 1.95 miliardë lekë në muaj, që nuk mundëson kompensimin e më shumë se 75 mijë biznesve në muaj, (me pagën minimale 26 mijë lekë), përfshirë dhe pagesën e papunësisë.(Link).

Ndërkohë ka një paqartësi te bizneset se cilat aktivitete do të kompensohen dhe cilat jo. Burimet nga tatimet thanë se gjatë ditës së sotme (31 mars) pritet të publikohet dhe lista e saktë e aktiviteteve ekonomike, që po përgatitet nga Ministria përgjegjëse për situatën e Covid-19 ( Ministria e Rindërtimit, që po menaxhon dhe fondet e tërmetit).

Aplikimi fillon në 1 prill
Nga 1 prilli, subjektet, që plotësojnë kriteret, duhet të paraqesin pranë Drejtorisë së Përgjithshme të Tatimeve, nëpërmjet llogarisë së tyre të deklarimit elektronik në e-filing, kërkesën me të dhënat e përfituesve (formulari në këtë link, kliko këtu). Pasi formulari plotësohet, secili subjekt e ngarkon atë tek rubrika “Çështjet e mia”.

Tatimet thonë se pas verifikimit brenda 10 ditëve të muajit pasardhës, të të dhënave të derguara nga aplikuesit, nga Drejtoritë Rajonale Tatimore ku subjektet janë të regjistruar, lista përmbledhëse me të dhënat e individëve përfitues të ndihmës financiare, paraqitet nga DPT, pranë Drejtorisë së Përgjithshme të Thesarit, e cila, sipas VKM nr.254, satë 27.03.2020, kryen pagesat për individët përfitues. /Monitor/

Tabela

There are about 99 thousand entities in the country, which are registered as small businesses, thus having an annual turnover of up to 14 million ALL, or about 92% of the total enterprises in the country. According to tax data, by the end of 2019 these small entities employed a total of about 176,000 people, either self-employed or self-employed.

In total, there were about 516,000 people employed in the private non-agricultural sector by the end of December, according to INSTAT. Of these 35% are employed or self-employed in small business, while the rest, about 319 thousand persons are employed by large businesses (generating over 14 million ALL annual turnover per year). About 20,000 of them are employed in state-owned enterprises that operate as JSCs (OSHEE, Post, KESH, OST, Water Supply, Ports, etc.). Another 174,000 are employed in the public sector. There are another 463,000 people in agriculture who are considered self-employed, making the country total 1.15 million, according to INSTAT.

The average number of non-agricultural private sector employees from the first quarter of 2017 onwards is a quarterly average calculated using payroll data of the General Directorate of Taxation, according to INSTAT. While the average number of employees in the agricultural sector is based on quarterly estimates of the Labor Force Survey.

How many employees will be compensated by the war salary
Restrictions on economic activities and citizen movements since the second week of March, as a result of measures to prevent the Covid-19 infectious virus, have put many businesses, small and large, as well as self-employed, in trouble. Many entities have closed down activities mandated by a Ministry of Health order, “On the Prevention and Fighting of Infectious Diseases and Infectious Diseases”, which set out the activities that are permitted to conduct economic activity and activities that are not permitted to carry out economic activity. Of the 140 economic activities, 34 were closed.

List of activities that will be allowed to exercise their activity and activities that will be prohibited from exercising their economic activity starting from 24 March 2020

But other businesses not included in this list have stopped activity due to inability to move, lack of customers, or economic chain disruption (eg fish trading shops, though permitted as activity, have in some cases been closed because the restaurants that were the main customers no longer work). Others have minimally reduced activity due to the lack of traffic.

The government, in its financial plan to cope with the situation, provided direct support to small business, with a turnover of up to ALL 14 million, by providing a minimum wage of ALL 26,000 (so-called war salary), while large business could benefit from a 100 million euro guarantee fund.

But giving a small business a minimum wage is subject to the Ministry of Health’s list of activities that are allowed or not. The decision, which clarifies how employees / self-employed persons whose activity is closed due to the situation with Covid-19, will be compensated, says that the beneficiary, in addition to the turnover criterion, must first have ceased its activity in implementation of relevant orders of the Minister of Health and Social Protection (MHSW) issued for this purpose. This means that only entities that are part of closed economic activities will receive compensation.

The Prime Minister and the Minister of Finance have stated that the war wage beneficiaries will be around 60,000 people, or one third of small business employees / self-employed.

The fund set by the financial aid decision (which includes small business and economic assistance to the unemployed) is ALL 5.85 billion for three months, ie ALL 1.95 billion per month, which does not allow compensation of more than 75 thousand businesses in the country. per month, (with a minimum wage of ALL 26,000), including unemployment benefits (Link).

In the meantime, there is uncertainty among businesses as to which activities will be compensated and which will not. Tax sources said that the exact list of economic activities being prepared by the Ministry responsible for the situation of Covid-19 (Ministry of Reconstruction, which is also managing earthquake funds) is expected to be published today (March 31st).

The application starts on April 1st
From April 1, entities that meet the eligibility criteria must submit a request with beneficiary data through their e-filing account to the Directorate General of Taxation (form here, click here). Once the form is completed, each subject uploads it to the “My Issues” section.

Taxes say that after verification within 10 days of the following month, the data sent by applicants from the Regional Tax Directorates where the entities are registered, a summary list with data of individuals receiving financial assistance, is submitted by the GDT to the General Directorate of Treasury, which, according to DCM no. 254, dated 27.03.2020, makes payments to beneficiary individuals. / Monitor /